Nghe Chuông và Lá

 CHUÔNG VÀ LÁ

(by Trần Trung Đạo)

Được nghe các bài giảng của Sư Giác Nguyên (Toại Khanh), được đọc các bài thơ của Rabindranath Tagore dịch sang tiếng Việt của Nhị Tường, được nghe tiếng hát ấm áp chở đầy tâm cảm của Tạ Quang Sơn, nhưng đây là lần đầu tiên được đọc và nghe trong cùng một lúc tác phẩm của cả ba vị mình kính mến.

Thật là một hạnh ngộ hiếm hoi và không muốn giữ hạnh ngộ đó làm của riêng. Để san sẻ đến anh chị em và các cháu, tôi mạo muội ‘download’ bài hát theo đường link youtube từ FB Tạ Quang Sơn. Hy vọng tác giả video 'dienkhanhquetoi' vì tinh thần văn nghệ sẽ không buồn.

Mời anh chị em và các cháu nghe Chuông và Lá, thơ Toại Khanh, nhạc Nhị Tường, hòa âm Anh Vũ với tiếng hát của Tạ Quang Sơn QS Ta:

Bài thơ “CHUÔNG VÀ LÁ”

Toại Khanh

Rồi mai con nước xuôi về biển

quên chuyện rong rêu của một thời

người sẽ nguôi ngoai niềm mộng mị

của người và cũng của riêng tôi

Tôi ôm tục niệm về sơn tự

thả dần theo những tiếng chuông rơi

như tiếng lòng trao người quen cũ

đôi bữa quen nhau cũng một đời

Rồi những mùa thu vắng lá vàng

tôi trời phương ngoại dấu chim hoang

gót bụi xứ người mơ phố cũ

một bóng ven trời dám thở than

Về đâu, cũng cứ là non thẳm

bên cầu biên giới bóng chiều loang

nhặt lá rừng thông nhen chút lửa

ngó chuyện đời trong chút bụi tàn.

Toại Khanh

Về 'Chuông và Lá'

“Chuông và lá”.

Bài viết by Lê Bính

Thơ: Toại Khanh - phổ nhạc: Nhị Tường.

Lần thứ hai tôi được nghe một ca khúc do bạn tôi thu âm và chuyển cho tôi…cũng là lần thứ hai tôi được biết thêm tác phẩm của cặp đôi thơ-nhạc mà trước đó tôi chưa hề biết cũng như chưa được nghe qua.

“Tình khúc hiên mây” (thơ Toại Khanh - phổ nhạc Nhị Tường) là những tiếng gõ nhịp trầm buồn “Dầu muốn dầu không…Dầu muốn dầu không…” tiếp nối nhau như tiếng vọng Bát Nhã “sắc-không…, không-sắc” (…sắc bất dị không, không bất dị sắc, sắc tức thị không, không tức thị sắc…) và rồi cuối cùng “ngày về đất lạnh gì cũng như pha”.

Tôi được bạn gởi bài thơ thứ hai của Toại Khanh - “Chuông và lá” - do Nhị Tường phổ nhạc.

“Tôi ôm tục niệm về sơn tự

Thả dần theo những tiếng chuông rơi..

….

Về đâu, cũng cứ là non thẳm

Bên cầu biên giới bóng chiều loang

Nhặt lá rừng thông nhen chút lửa

Ngó chuyện đời trong chút bụi tàn...”

(“Chuông và lá” - Thơ Toại Khanh - trong thi tập “Khi nhà sư qua sông”).

Sau này khi được biết nhà thơ Toại Khanh là một tỳ kheo pháp danh là Giác Nguyên, tôi chợt hiểu cái “đốn ngộ” và cái vô thường ẩn tàng trong thơ của ông. Nhưng tôi vẫn muốn cảm nhận ông là một nhà thơ làm thơ hơn là một sư thầy làm thơ.

Cũng như tôi muốn nghĩ đến một PTT với “Động hoa vàng”, “Đoạn trường vô thanh” bất hủ hơn là là sư Tuệ Không làm thơ….cho dù ông không còn là Tuệ Không của một ngôi chùa nào đó.

Không phải vô tình mà nhạc sĩ Nhị Tường lại chọn “Tình khúc hiên mây”, “Chuông và lá” trong nhiều bài thơ của Toại Khanh để phổ nhạc. Tôi nghĩ đã có một mối giao-hòa-tương-thắm của cô với 2 bài này để rồi từ thơ chuyển thành những cung bậc thấm lòng người.

Hơn thế tôi cũng đã nghe Nhị Tường trong vài ca khúc của cô - chỉ với cây đàn guitare - phổ từ thơ của Dã Quỳ Nguyên Giang (“Tay mẹ ngày xưa”), Huyền Không Đạo Hữu ("Trả…"), …tôi lại hiểu thêm một tác giả với “Phật tánh từ tâm” (trước đó là nhạc sĩ Võ tá Hân hoặc cố nhạc sĩ Phạm Duy trong “Đạo ca”, “Thiền ca”)

“Chuông và lá” được bạn Tạ Quang Sơn trình bày với phần hòa âm, phối khí của Anh Vũ. Không như bài “Tình khúc hiên mây” được cất kỷ đến 10 năm mới trình làng.

Một ca khúc hay vẫn là ý và tứ do tác giả chuyển tải trong đó - nhưng đây là một bài thơ nên phải nói đến cái tài hoa của ngưởi phổ nó thành nhạc. “Chuông và lá” cũng vậy ý-tứ đều có cái gì đó mênh mông, nhưng mong manh, mang chút “thiền tánh” ...và nhạc thì chậm rãi như từng nhịp đời. Hay hơn nữa là giọng ca đặc biệt của TQS đã nâng ca khúc lên một tầm cao hơn...thấm hơn. Hòa âm tốt, âm thanh hay.

Xin được giới thiệu với các bạn một ca khúc mới qua phần trình bày của Tạ Quang Sơn.

Cảm ơn nhà thơ Toại Khanh, nhạc sĩ Nhị Tường và cảm ơn QS Ta đã chuyển bài hát.

LeBinh

13-08-2022.

Chuyện ... thầm kín

Hôm qua. Hai chị em ở hai mặt của địa cầu tâm sự chuyện thầm kín qua what'up.

-Em có biết hồi đó chị M. bạn chị gởi chị cất giùm mấy cái bao cao su trong ví của chị bị mẹ phát hiện không?

Nhỏ em ồ lên. Rồi sao nữa chị?

- Mẹ im lặng. Sau này mẹ hỏi. Chị nói là của chị M gởi nhờ cất giùm.

-Rồi mẹ có tin không?

- Chị không biết, chắc là không tin. Nhưng mẹ nói rằng, mẹ cất đúng lại vị trí trong cái giỏ rất lộn xộn đồ đạc của chị.

-Vì sao?

-Vì mẹ sợ lúc chị cần chị tìm không thấy.

-Ôi mẹ ơi.

Hai đứa cười ngả nghiêng. Chỉ là mẹ! Chỉ có mẹ!

Chúng nó không biết đó là một ngày mẹ nó rất là sốc. Một ngày cô đơn, một ngày ngập đầy hồn ăn năn tưởng chừng mình đã thiếu sót điều gì đó khi dạy con. "Một ngày quạnh hiu chết chậm trong đời". Nhưng sau đó lòng hỏi lòng, mình đang ở thế kỷ nào đây chứ? Thời của ông Khổng đã qua lâu quá rồi. Không thể nào... ayoniso manasikara được.

Chuông và lá

Chiều nay anh đem về bản phối. Nghe mà sững sờ

ĐỪNG NGHĨ

Đằng sau bài hát này là một câu chuyện buồn.

Chị đã làm bài thơ này khá lâu. Tôi từng mơ được một cuộc sống êm đềm mỹ mãn như chị. Vậy mà cuộc đời chị đã không còn suôn sẻ như xưa. 

Một ngày, tôi nhắn tin cho chị. Chị, làm thêm đoạn 2 đi. Em muốn phổ nhạc. Chị nói, lấy đâu ra? Thế rồi hôm sau chị gởi cho tôi đoạn 2, kèm chụp những tấm hình, cũng đẹp hệt như bài thơ. 

Hát lần nào cũng thấy buồn!

1/

Đừng hỏi về năm cũ

Thanh xuân qua lâu rồi

Chiếc lá vàng ẩm mục

Đang về cùng tinh khôi

Có lời kinh sám hối

Vang vọng giữa hồn tôi

Cúi hôn lên mặt đất

Tạ ơn hơi thở đầy

2/

Đừng nghĩ về năm cũ

Hoa đang tươi bên thềm

Cánh gió còn bay lượn

Trong bầu trời thơm sương

Có chiều len khói xám

Lay động thoáng trầm hương

Có trăng non vừa thức

Gọi đêm thong thả về.

Trịnh thị Cẩm.

June 10/2022.

ĐỜI CÓ BÀY CUỘC VUI?

Đêm qua mẹ không ngủ được, đến 3 giờ sáng. Không phải vì mẹ ngủ không được, mà vì mẹ thật sự không muốn ngủ. Cứ thức nghe pháp và thỉnh thoảng lại gọi Siri open Find My.

Ngày hôm qua có lẽ con bay một chuyến bay dài xuyên đêm từ Los đến NJ. Ở bên này là ban ngày, cứ chốc chốc mẹ lại gọi Siri. Không nhìn thấy con tức là con vẫn còn đang trên máy bay. Tới lúc thấy con trên Find My rồi mẹ mới thở phào. Vậy mà suốt đêm mẹ vẫn cứ nhìn con nhúc nhích trên Find My.

Dù con ở Mỹ đã 8 năm, nhưng mẹ vẫn biết con lại bắt đầu một hành trình đơn độc khác. Mẹ nhớ giao thừa đầu tiên xa nhà của con, con viết, con vẫn nhớ mẹ nói người ta sinh ra trên đời này một mình, nên cứ phải chấp nhận những hoàn cảnh khi chỉ có một mình, và rồi con chảy "mồ hôi mắt". Hôm nay là con lại đi một mình đến một miền đất mới, ở VN mình gọi là "nhận nhiệm sở". Ngày xưa sau khi tốt nghiệp, nhà nước phân công đi đâu thì phải đi đó, kể cả đi về miền núi. Nhưng cho dù cái nhận nhiệm sở heo hút đến đâu, cũng không dài như chuyến bay vừa rồi của con, mẹ thấy nó vắt ngang bề rộng của nước Mỹ. Hơn tháng nay mẹ trông chờ chuyến đi này của con, để biết con có thích ứng có tự mình sống được trên nước Mỹ hay không, những gì con học được trong mấy năm đại học, có giúp con tự mình kiếm sống được hay không, nhất là ở một bang mới, không phải là Cali nơi con đã quen và thích sống mấy năm nay, nơi con đã có bạn bè và con mèo yêu dấu....

Mẹ lo lắng vì mẹ biết con cũng lo lắng, đây không phải là một chuyến bay để đi du học, chỉ cần học, vô tư không âu lo, mà là một chuyến bay vào cuộc mưu sinh. Nhưng mẹ biết rằng dù mẹ hay con có lo lắng về công việc, về khí hậu hay phong thổ cũng đều vô ích, bởi ai cũng phải tự mình đối mặt mới những quả xấu quả lành của tiền nghiệp mình đã gieo. Chỉ mong con luôn mạnh khỏe, và sẵn sàng đương đầu mọi gian nan trong cuộc đời vốn dĩ buồn nhiều hơn vui này.

Cầu chúc con chân cứng đá mềm trên mọi nẻo đường. Cả ngày mẹ cứ lẩm nhẩm hát "Ta vẫn mong em về đấy cho đời bày cuộc vui." Mong cho chỗ nào con đến, đời cũng đều bày cuộc vui. Hãy tỉ mỉ và cẩn thận trong công việc, hạn chế sai sót. Làm cho người thì cẩn thận gấp nhiều lần hơn so với làm cho mình nghen con.

Và nhớ ăn ngủ đầy đủ đúng giờ, nhất là đừng có chảy "mồ hôi mắt". Mẹ iu Bống.

KINH TẠNG VÀ CHÚ GIẢI

 

I. Luật Tạng (Vinayapiṭaka) có 8 quyển. Chú giải là Samantapāsādikā (1)

 

II. Kinh tạng (Suttantapiṭaka) có 25 quyển:

1.Trường Bộ Kinh (Dīghanikāya) có 3 quyển. Chú giải là Sumaṅgalavilāsinī (2)

2. Trung Bộ Kinh (Majjhimanikāya) có ba quyển. Chú giải là Papañcasūdanī (3)

3. Tương Ưng Bộ Kinh (Saṃyuttanikāya) có 5 quyển. Chú giải là Sāratthapkāsinī (4)

4. Tăng Chi Bộ Kinh (Aṅguttaranikāya) có 5 quyển. Chú giải là Manorathapūranī. (Hoàn Thành Điều Ý Nguyện) (5)

5. Tiểu Bộ Kinh (Khuddakanikāya) có 9 quyển.

- Tiểu Tụng Kinh (Khuddakapāṭha), có kinh sách Chú Giải gọi tên là Paramatthajotikā (Siêu Lý Quang Minh) (6)

- Pháp Cú Kinh (Dhammapada), có kinh sách Chú Giải gọi tên là

Dhammapadaṭṭha (7)

- Tự Thuyết Kinh (Udāna), có kinh sách Chú Giải gọi tên là Paramatthadīpanī (Siêu Lý Minh giải) (8)

- Như Thị Ngữ Kinh (Itivuttaka), có kinh sách Chú Giải gọi tên là Paramatthadīpanī (Siêu Lý Minh giải) (8)

- Kinh Tập (Suttanipāta) có kinh sách Chú Giải gọi tên là Paramatthajotikā (9)

- Thiên Cung Sự Kinh (Vimānavatthu), có kinh sách Chú Giải gọi tên là Paramatthadīpanī (Siêu Lý Minh giải) (10)

- Ngạ Quỷ Sự Kinh (Petavatthu), có kinh sách Chú Giải gọi tên là Paramatthadīpanī (Siêu Lý Minh giải) (11)

- Trưởng Lão Tăng Kệ (Theragāthā), có kinh sách Chú Giải gọi tên là Paramatthadīpanī (Siêu Lý Minh giải) (12)

- Trưởng Lão Ni Kệ (Therīgāthā), có kinh sách Chú Giải gọi tên là Paramatthadīpanī (Siêu Lý Minh giải) (13)

- Bổn Sinh (Jātaka), có kinh sách Chú Giải gọi tên là Jātakaṭṭhakathā (14)

- Đại Xiển Minh (Mahāniddesa), có kinh sách Chú Giải gọi tên là Saddhammapajotikā (Chánh Pháp Quang Minh) (15)

- Tiểu Xiển Minh (Cullaniddesa), có kinh sách Chú Giải gọi tên là Saddhammapajotikā (Chánh Pháp Quang Minh) (16)

- Vô Ngại Giải Đạo (Paṭisambhidāmagga), có kinh sách Chú Giải gọi tên là Saddhammapakāsinī (17)

- Thí Dụ Kinh (Apadāna) (Thánh nhân ký sự) , có kinh sách Chú Giải gọi tên là Visuddhajanavilāsinī (18)

- Chủng tộc chư Phật (Buddhavaṃsa), có kinh sách Chú giải gọi tê là Madhuratthavilāsinī (19)

- Tiểu Nghĩa Kinh (Cariyāpiṭaka) (Hạnh Tạng), có kinh sách Chú Giải gọi tên là Paramatthadīpanī (Chánh Pháp Minh Giải) (20)

Thêm:

-[Cẩm Nang Học Phật (Nettipakaraṇa)]

-[Tam Tạng Chỉ Nam (Peṭakopadesa)]

-[Milinda Vấn Đạo (Milindapañhā)

 

III. Vô Tỷ Pháp Tạng (Abbhidhamma Piṭaka) có 12 quyển và Kinh Sách Chú Giải gồm: 

(a) Bộ Pháp Tụ (Dhammasaṅgani) có kinh sách Chú giải tên là
 Aṭṭhasālinī (21)

(b) Bộ Phân Tích (Vibhaṅga) có kinh sách Chú giải tên là Sammohavinodanī (22)

(c) Bộ Ngữ Tông (Kathāvatthu)

(d) Bộ Chất Ngữ (Dhātukathā)

(e) Bộ Nhân Chế Định (Puggalapaññatti)

(f) Bộ Song Đối (Yamaka)

(g) Bộ Phát Thú (Paṭṭhāna)

Từ bộ (c) – (g) có Kinh sách Chú giải kết tập lại với nhau gọi là Paramatthadīpanī (Siêu Lý Minh giải), một vài nơi gọi là   Pañcappakaṇaraṭṭhakathā (Chú giải Bộ Ngũ Kinh) (23)

Cả 45 quyển Kinh Tam Tạng có 23 quyển Kinh Sách Chú giải.

Công đức

Không thấy được sự có mặt ở đời này là khổ thì bao nhiêu công đức cũng chỉ là con đường sinh tử. 

Ai cũng cần đến nhiều công đức để sống an lành như ý nhưng nói rốt ráo thì công đức lớn nhất là tìm hiểu giáo lý và sống trong chánh niệm, thường trực biết rõ thân tâm đang thiện ác ra sao. 

Sống chánh niệm mới có cơ hội hiểu mình và đời chỉ là do các duyên mà có rồi cũng do các duyên mà mất đi. Hiểu được vậy sẽ thương được muôn loài mà lòng không ôm giữ ái luyến cái gì. 

Sống với chánh niệm mới có trí tuệ, từ bi. Cả hai pháp lành này là gốc của tất cả công đức ở đời.

#NKCBK

TAY MẸ NGÀY XƯA

 Thơ Dã Quỳ Nguyên Giang, nhạc Nhị Tường

Youtube: https://www.youtube.com/watch?v=SsknFXWPHZI

Tải sheet nhạc: https://vietheravada.net/tho/taymengayxua.pdf

GIÁ ĐƯỢC Giá được hoá thành bé dại Về bên tay mẹ ... ngày xưa Nắm đưa con đi về lại Tuổi thơ không có âu lo Chợ đời não phiền quá mỏi Không có ai vuốt ve mình Ấm lạnh nhân tình hiểu cả Sao thèm gối mẹ chùng chân Thèm sáng trời mưa tuổi nhỏ Mộng mơ trái bắp, miếng xôi Thèm con tò he buổi chợ Thiên đàng tuổi nhỏ- thế thôi Thèm lúc con mê chơi, lạc Mếu máo khóc chốn đông người Chỉ cần Mẹ lên tiếng gọi Thiên đàng đã đến rạng ngời Chợ đời hồn nay lạc lõng Mẹ ơi ! Thầm gọi tên thôi Để còn niềm tin đi tiếp Đường xa vạn dặm trùng khơi ( Có thể đường đời con gặp Nhiều người giống Mẹ trên đời Nhưng khi chạm vào , không phải Mẹ là chỉ một mà thôi ) Dã Quỳ Nguyên Giang 7.4.22

TRẢ

 Thơ Ngô Ngọc hà, nhạc Nhị Tường 

Youtube: https://www.youtube.com/watch?v=si5SiQ2wAnA

Tải sheet nhạc: https://vietheravada.net/tho/tra.pdf 

Trả Trả hết phiền ưu chốn chợ đời Trả người kỷ niệm dưới sương mơi. Trả bao mùa đợi hoa đào nở Trả những đêm chờ con chữ rơi. Trả nụ hồng xưa về cuối nẻo Trả vần thơ cũ lại chân trời. Trả ai câu hẹn tình tri kỷ Trả sạch nhớ thương, cạn tiếng lời! Tây Ninh, 03-05-2022 Huyền Không Đạo Hữu

LỄ TỐT NGHIỆP CỦA BỐNG

Lễ tốt nghiệp của Bống

Cảm ơn con đã hoàn thành nhiệm vụ một cách xuất sắc với chứng chỉ đại học tối ưu (Summa Cum Laude). Và đã có job ngay khi vừa ra trường.

Con có biết là mẹ xem live của trường con mà mắt cứ mờ đi và sống mũi cứ cay cay miết

Ngày xưa mẹ chở con đi đến chùa nuôi trẻ em mồ côi, trên đường về, con nói rằng con ước gì con có nhiều tiền để cho họ. Đúng rồi con ạ, đồng tiền cho đi là đồng tiền mang lại hạnh phúc cho mình. Mẹ mong con vẫn giữ tâm hồn trong trẻo đó mãi. Không bao giờ manh nha trong lòng một chút tâm hại người, và sống thường xuyên chia sẻ với những mảnh đời bất hạnh con nhé. 

Cả nhà yêu con

22/5/2022